De onderzoeks en klachtplicht voor de ondernemer

De koper mag onder meer verwachten dat de zaak de eigenschappen bezit die voor een normaal gebruik daarvan nodig zijn en waarvan hij de aanwezigheid niet behoefde te betwijfelen. Voldoet de zaak niet aan de overeenkomst (denk bijvoorbeeld aan te snel optredende slijtage), dan staat de koper een aantal rechtsmiddelen ter beschikking. Zo kan de koper bijvoorbeeld nakoming, ontbinding en/of schadevergoeding vorderen. Echter, voordat de koper deze rechtsmiddelen kan aanwenden is vereist dat hij zich houdt aan een (vrij korte) onderzoeks- en klachttermijn.

Onderzoeksplicht

Een verkoper dient uit zichzelf belangrijke gegevens met betrekking tot de te leveren zaak aan de koper mede te delen (mededelingsplicht). De koper mag op haar beurt alleen eigenschappen verwachten waarvan hij de aanwezigheid niet behoeft te betwijfelen. Denk bijvoorbeeld aan de aanwezigheid van een fundering onder een aanbouw. Van de koper mag niet verwacht worden dat zij de aanwezigheid van een fundering onder een aanbouw betwijfelt. Blijkt later een fundering te ontbreken, dan kan de koper later niet worden tegengeworpen dat hij daarnaar geen onderzoek heeft gedaan. Uit vorenstaande blijkt dat waar de koper twijfelt of had moeten twijfelen, hij aan de verkoper vragen dient te stellen of zelf onderzoek dient te verrichten.

Is verder sprake van een internationale koop waarbij u als ondernemer bent betrokken, dan bent u op grond van het Weens Koopverdrag zelfs verplicht de geleverde zaken binnen een zo kort mogelijke termijn te keuren of te laten keuren. Verondersteld wordt dat u de zaken al bij de aflevering controleert op mogelijke gebreken. Een eventueel deskundigenonderzoek dient zo spoedig mogelijk na de levering plaats te vinden. Laat u dit na en blijkt later dat de producten al tijdens de levering gebreken vertoonden, dan kunt u tegen de verkoper geen rechtsmiddelen meer aanwenden met betrekking tot de ondeugdelijke producten.

Klachtplicht

Verder rust op de koper, alvorens hij een beroep kan doen op voornoemde rechtsmiddelen, een zogeheten klachtplicht. Deze klachtplicht houdt in dat de koper gehouden is binnen een redelijke termijn te reclameren over gebreken in de afgeleverde zaken. Deze termijn vangt doorgaans aan op het moment waarop de koper de gebreken heeft ontdekt of had behoren te ontdekken. Wordt niet of niet tijdig gereclameerd, dan verliest de koper iedere rechtsvordering en ieder verweer uit hoofde van het gebrek. Vooralsnog lijkt de jurisprudentie erop te wijzen dat zelfs wanneer sprake is van bedrog van de zijde van de verkoper (de verkoper wist dat hij niet overeenkomstig de overeenkomt zou leveren) de koper dan nog al zijn rechten verliest bij niet tijdig klagen.

Conclusie

Draag zorg voor inspectie van de zaken die u als koper geleverd ziet en meld gebreken tijdig (schriftelijk, en aangetekend) bij de verkoper. Zo voorkomt u dat u later wordt geconfronteerd met het verlies van al uw rechten ter zake de tekortkoming!