Casus
Renate en Petra solliciteren op de vacature kassière bij de Aldi. Beide worden aangenomen en tijdens het sollicitatiegesprek wordt aan beide verteld dat er sprake is van een concurrentiebeding (cb) inhoudende dat zij gedurende 3 jaar na beëindiging van de werk-zaamheden bij de Aldi niet werkzaam mogen zijn als kassière bij andere winkelbedrijven zoals C1000, Albert Heijn (AH), enz. Later blijkt dat het cb slechts in de arbeidsovereenkomst (ao) van Renate is opgenomen. Na vijf plezierige jaren bij Aldi neemt Renate ontslag, verhuist ze en wordt ze aangenomen bij AH in haar nieuwe woonplaats. Maar Aldi laat schriftelijk direct weten hier niet mee in te stemmen en verwijst naar het cb. Petra werkt iets langer bij de Aldi, raakt in verwachting en besluit te stoppen met werken. Nadat Petertje 1 jaar is geworden gaat ze werken bij de Hema als kassière. Ook Petra ontvangt al na enkele dagen een brief waarin haar verboden wordt om werkzaamheden voor de Hema te verrichten. Wat zijn de rechten en plichten van Renate en Petra?

Hans werkt als manager bij Organon (geneesmiddelenbranche). Hans is nauw betrokken geweest bij de ontwikkeling van een product. Hij heeft zelfs kennis van de instellingen die het produkt afnemen. Hans besluit te gaan werken voor Biophar, een bedrijf dat zich ook bezig houdt met het afzetten van geneesmiddelen in de markt. In de ao met Organon staat dat hij gedurende 8 jaren geen werkzaamheden mag verrichten voor een soortgelijk bedrijf in Europa. Wat zijn de rechten en plichten van Hans?

Doel van het concurrentiebeding
Een cb is een bepaling in een ao die maakt dat de werkgever wordt beschermd als een werknemer vertrekt naar een concurrent en daarbij de voormalige werkgever economisch kan benadelen. Dit benadelen komt dan doordat de werknemer gebruik maakt van de kennis en ervaring opgedaan bij de vorige werkgever. Voorkomen wordt dat bedrijfsgeheimen op deze manier doorgespeeld worden naar de concurrent die daarvan in financieel opzicht de vruchten kan plukken.

De wet
De wet stelt 2 eisen aan een cb:
 x het cb moet aangegaan worden met een meerderjarige;
 x het cb moet persé schriftelijk worden overeengekomen met een werknemer in diens ao. Dus niet mondeling en een verwijzing naar een CAO of naar een bedrijfsreglement kan niet.

Als de ao wordt beëindigd dan is in principe de werknemer gebonden aan de bepaling van het cb. De werkgever kan de werknemer, die nalaat het cb na te komen, voor de rechter dagen om schadevergoeding te vorderen.

Teniet gaan van het concurrentiebeding
Een werkgever kan geen rechten aan het cb ontlenen indien hij zelf schuldig is geweest aan het beëindigen van de arbeidsovereen-komst, omdat er bv. sprake is geweest van ongewenste intimiteiten of mishandeling. Ook de rechter kan een cb (geheel of gedeeltelijk) matigen, indien hij vindt dat een (ex-)werknemer door het beding onredelijk wordt benadeeld. De rechter kan het cb ook geheel aan de kant zetten of bepalen dat de in het concurrentiebeding opgenomen termijn verminderd wordt of bepalen dat iemand niet het verbod krijgt op het verrichten van alle werkzaamheden in een cb maar een verbod op bepaalde werkzaamheden. Hij kan ook, indien de werknemer dit vordert, bepalen dat de werkgever voor de duur waarop het cb geldt, de werknemer een vergoeding moet betalen.

Voor Petra geldt het cb dus niet. In de ao is immers bij Petra niets over een cb opgenomen. Renate heeft weliswaar een cb, maar indien de werkgever haar hier aan wil houden, kan zij met succes verweer voeren bij de kantonrechter. De werkgever kan in haar geval niet stellen dat er sprake is van een economische schade als zij als kassière bij de Aldi overgaat als kassière bij de AH. In het geval van Hans ligt de situatie heel anders. Hans kan, juist door zijn kennis, opleiding en ervaring, wel schade toebrengen aan Organon. Biophar kan namelijk met de kennis en kunde van Hans beter op de markt inspelen om zo de omzet te vergroten. Hans kan alleen de kantonrechter vragen om het concurrentiebeding te wijzigen, zodat het aantal jaren waarin het geldt wordt verminderd en dat hij bepaalde werkzaamheden wel mag verrichten.

Let op!
Indien een werknemer geen cb heeft staan in zijn ao, wil dat niet zeggen dat de werknemer daarna kan doen en laten wat hij wil. Indien een werknemer naar een ander bedrijf overstapt zonder dat er een cb is opgemaakt bij de oude werkgever en hij gaat opzettelijk trachten schade toe te brengen aan de oude werkgever, door bv. als vertegenwoordiger van een verzekeringsmaatschappij voormalige klanten van de oude werkgever los te weken, dan kan de oude werkgever wel degelijk naar de rechter stappen om de werknemer te verbieden deze handelingen voort te zetten.